İlk Yardımın Tanımı, Amacı ve Önemi


İlk yardım olay yerinde bulunan insanlarca, varolan araç-gereç yardımıyla, anında yapılan yaşam kurtarıcı müdahelelerdir.
Ä°lkyardım müdahelersi için doktor ya da saÄŸlık personeli olmak ÅŸart deÄŸildir. Zaten genellikle buna fırsat da olmayabilir. Ä°lkyardımı uygulayanlar çoÄŸunlukla karayolları görevlileri, trafik ekipleri, itfaiyeciler, olay mahalinde bulunan sıradan vatandaÅŸlar veya  jandarmalardır.
İlkyardımın asıl amacı anında olay yerinde yaşam kurtarıcı tedbirleri almak ve kaza yapanları ikinci bir kazadan korumaktır.
Kaza esnasında özellikle ilk yarım saat içinde yapılacak müdahaleler çok önem arz etmektedir. Bu sebepler ilkyardımı uygulayacak insanlar şu temel kurallara uymak zorundadır:

•    Tedbir alma ve kurtarma   
•    Tanı koyma
•    Tedavi etme
•    SaÄŸlık birimlerine ve saÄŸlık ekiplerine Haber verme
•    Ayırma
•    Yaralıyı Taşıma

Tedbir ve kurtarma: Olay yerinde ilk önce ne olduğu, ne zaman olduğu, nasıl olduğu paniklemeden süratle değerlendirilir. Olay yeri kontrol altına alınır. Olay yerindeki kişilerin soğukkanlı davranabilmesi doğru uygulamalar yapabilmek için önemlidir.

Tanı: Birkaç dakikalık muayeneyi kapsar. Hastanın ya da yaralının soluk alıp almadığı, nabzınm olup olmadığı, hareket edip etmediği, vücut sıcaklığı, kanama olup olmadığı kontrol edilir. Vücudunda ezik, yanık, morarma, kırık olup olmadığı değerlendirilir.
   
Buradaki amaç hayat kurtarıcı müdahalelerdir. Ağızdaki kırık dişler, yabancı cisim veya kusmuk varsa uzaklaştınlrr. Kalbin çalışması ve dolaşımın sağlan­ması gerekir. Kanama varsa kontrol altına alınır. Kaza sırasında yaralının vücudunda oluşan yaraların tümünün görüldüğünden emin olunmalıdır. Kısaca bu üç unsur ilk yardımın ABC'si olarak adlandırılır.
   
   
   
   
İlkyardımın müdahalesinin ilk anlarında;

A.  Havayolunun açık olup olmamasının deÄŸerlendirilmesi.
B.  Solunumun deÄŸerlendirilmesi
C.  Kan dolaşımının deÄŸerlendirilmesi hayati derecede önemlidir.

Haber verme: En yakında bulunan acil yardım ekiplerine haber verilmelidir. Ülkemizin her yerinde bu amaçla kullanılan telefon 112 nolu Hızır Acil servisleridir.

Ayırma: Birden fazla yaralının olduğu toplu kazalarda ve doğal afetlerde hangi yaralı ve hastaya öncelik verileceğine karar verilmelidir. Buna karar vermek güç olmakla birlikte solunum güçlüğü, kalp durması, ciddi kafa travmaları, şok, organ yaralanmaları, kan kaybı, geniş yanıkları, ciddi kırıkları olanlar birinci derecede yardıma ihtiyacı olan yaralılar olarak değerlendirilmelidir.


Taşıma: Hasta ve yaralıların mevcut araçlarla en kısa zamanda ve en iyi şartlarda en yakın acil yardım merkezine nakilleridir.
İlk yardım gerektiren durumlarla ne zaman nerede karşılaşılacağı önceden kestirilemez. Bu nedenle bazı basit uygulamaların yapılabileceği malzemeleri içeren bir ilk yardım çantası evde, sınıfta, taşıtlarda, iş yerlerinde vb. bulundurulmalıdır.

Bir ilkyardım çantasında olması gereken en önemli malzemeler aşağıda sıralanmıştır:

•    Ä°lkyardım Çantasında bulunanların listesi
•    Ä°lk yardım el veya cep kitabı
•    Plastik örtü
•    Sargı bezleri
•    Plaster
•    Steril gazlı pansuman bezi
•    Yara bantları
•    Üçgen sargı bezi
•    Gaz kompres                         
•    Elastik bandajı
•    Solunum maskesi
•    Hava yolu hortumu
•    Turnike
•    Birkaç Çengelli iÄŸne                                                 
•    Paslanmaz çelik makas
•    Not defteri ve kurÅŸun kalem
•    Plastik buz torbası                                                             .
•    Bir paket Pamuk