Hititler (Etiler)

HİTİTLER (M.Ö 2000 - M.Ö 1200)
Kapadokya'da Kafkas Kökenli Hititler tarafından kurulmuş olup oaşkenîieri Hatruşaş (Bcğazköy)tır. Mezopotamya ve Mısır uygarlıklarından etkilenmiş­lerdir.
Siyasi variikian, Eski Kraliık, Yeni Krallık ve Geç Hitit Devletleri olarak üç bölümde incelenir. Geç Hitit Devletleri M.ö. 700 yıllarında son bulmuştur.
Özelliklen:
- Anadolu'da siyasal biriiği sağlayıp merkezi otori­teyi güçlendirmişlerdir.
-   Anai denilen yıllıkları yazarak, objektif tarih yazıcılığını baÅŸlatmışlardır.
-  Kral aynı zamanda dîni otoritenin de başı idi. (Rahip-kral)
- Pankuş adı verilen danışma rneciisieri vardı. Bu meclis, kral ve kraliçenin yetkilerini kısıtlayabilirdi. Birçok tarihçi bu durumun tarihte görüien ilk meşru­tiyet örneği olduğunu söyler.
-  Tavananna denilen kraliçe siyasi açıdan krala yardımcı idi. Her konuda fikirlerine baÅŸvurulurdu. Kadına deÄŸer verilirdi.
-  Düzenli ve devam!i ordulara sahiptiler. SavaÅŸ arabaları kullanmışlardır.
-  Hiyeroglif (Resim yazısı - Mısırlılar kullanmış­lardır) ve Asur çivi yazısını kullanmışlardır.
- Mısırlı iaria. Suriye toprakları için yaptıkları savaş sonrasında tarihte bilinen ilk vazıh antlaşma olan Kadeş Barış Antlaşmasını M.O. 1280'de yaptılar.
- Hititlerin yasaları yumuşak ve insancıldır. Cezalar çoğunlukla fidye ödeme usulüne göre düzenlen­miştir.
- Çok tanrılı inanca sahiptiler. Anadolu'ya "Bin tan­rı ili" adını vermişlerdir.
- Medeni Kanun, aile hukukuna ait İlk örnekler Hi­titlere aittir,
-  Yazılıkaya ve Ä°vriz kabartmaları Hitit sanatının en önemli eserleridir.
-  Deniz kavimleri ve Frigler tarafından yıkılmış­lardır.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------
BAÅžKA BÄ°R KAYNAK


Hititler: Anadolu'ya nereden geldikleri konusunda çeşitli görüşler olmakla birlikte muhtemelen Kafkaslar üzerinden girerek Orta Anadolu'ya yerleşmişlerdir. Kızılırmak çevresindeki Hattilerle kaynaşarak MÖ 1800 yıllarında Hattuşaş (Boğazköy) başkent olmak üzere bir devlet kurmuşlardır. Hititlerin tarihi üç bölüme ayrılır:

-     Eski Devlet (MÖ 1.800-1.400)

-     Yeni Devlet (MÖ 1.400-1.200)

-    Geç Hitit Åžehir Devletleri (MÖ 1.200-700)

Eski Hitit Devleti'nde 19 kral hüküm sürmüştür. Bu dönemde Kargamış ve Urfa Hitit topraklanna katılmıştır. Babil ele geçirilerek Hititler'in Mezopotamya medeniyeti ile doğrudan teması sağlanmıştır

Yeni Devlet döneminin en önemli olayı Kadeş Savaşı'dır(1296-1280). Mısırlıların'ın ve Hititler'in, Suriye'nin Kuzeyini hakimiyetlerine almak istemeleri bu savaşın başlıca sebebi olmuştur. MÖ İ280'de Kadeş Barışı yapılmıştır. Kadeş Antlaşması, tarihte bilinen ilk yazılı antlaşmadır


Hitit Devleti MÖ XII. yüzyılda Ege göçleri sonunda yıkıldı. Hititler bu olaydan sonra Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ne çekilerek burada şehir devletleri kurmuşlardır. Bu devletlere Geç Hitit Şehir Devletleri denilmiştir. MÖ VII. yüzyılın sonlarına doğru bu şehir devletleri Asur Devleti'ne bağlandı. Türkiye'de Pers egemenliği gerçekleşince Geç Hitit Devletleri tümüyle Pers hâkimiyetine girdi


---------------------------------------------------------------------------------------------

BAÅžKA BÄ°R KAYNAK

Hitit Uygarılığı (Hitit Medeniyeti)

MÖ. II. bin yılının başlarında Kafkaslar üzerinden Anadolu'ya gelen Hint-Avrupa asıllı kavimler olan Hititler, Kızılırmak Havzası'na, Orta Anadolu'ya yerleşmişlerdir. Başkentleri Hattuşaş'dır. Anadolu'da kurulan ilk merkezi devlet örgütü, Hitit Krallığı'dır.

Merkezi Hitit Devleti, MÖ. 1200 yıllarında "Ege Göç-leri"yle Batıdan gelen Frigler tarafından yıkılmıştır. Bu dönemden sonra Torosların güneyinde merkezi yapıları olmayan Kargamış, Maraş, Zincirli vb. "Geç Hitit Şehir Devletleri" ortaya çıkmıştır.

- Hitit Krallığı başlangıçta feodal beyliklerden oluşmuş bir devletti. Kralın yanında asillerden oluşan "Pankuş" adlı bir danışma meclisi vardı. Merkezi devlet yapısı güçlendikçe feodal beylikler kaldırılmış. Pankuş'un yetkileri azaltılmış, krallar mutlak egemen duruma geçmişlerdir.

Kraliçe (Tavananna) devlet yönetiminde söz sahibidir. Nitekim Mısır'la yapılan Kadeş barış metnine Hitit Kralı ile birlikte kraliçenin de mührü basılmıştır.

-  Hititler çok tanrılı inanışlar içinde bütün Ön Asya tanrılarını da kutsal saymışlar, ülkelerine "Bin Tanrı Ãœlkesi" adını vermiÅŸlerdir.

- Hitit krallarının tanrılarına hesap vermek amacıyla tuttukları yıllıklar (Annallar) tarafsız tarih yazıcılığının ilk örnekleri sayılmaktadır.

- Hititler Asurlu tüccarların Anadolu'ya getirdiği "Çivi Yazısı" ile birlikte kendilerine özgü Hiyeroglif yazısını kullanmışlardır.